_101_ Nieuwsuur

Vandaag 10:20

• NOS • 40 min

Hoe verder met Libië? * Fabrikant ASML zit tussen twee vuren * Vijftig jaar persconferenties minister-president

Hoe verder met Libië? Het conflict in Libië, dat ontbrandde na de val van Muamar Kadhafi in 2011, heeft brede geopolitieke gevolgen gekregen. Generaal Haftar, die grote delen van Libië in het oosten en zuiden beheerst, krijgt steun van onder meer Rusland, Egypte, de Verenigde Arabische Emiraten en Saudi-Arabië. De door de VN gesteunde regering-Sarraj in Tripoli heeft onder meer steun van Turkije, Qatar en Italië. De Duitse bondskanselier Merkel organiseert zondag in Berlijn een vredesconferentie om een oplossing te vinden. Eerdere conferenties liepen stuk. Is er dit keer wel kans van slagen? We blikken vooruit met Libië-expert Jalal Harchaoui van instituut Clingendael. * Fabrikant ASML zit tussen twee vuren. Het internationale touwtrekken rond waardevolle chipmachines van de Nederlandse fabrikant ASML wordt heviger. Voor het eerst verkondigen de Verenigde Staten openlijk dat de machines niet naar China mogen. Deze week waarschuwde de Chinese ambassadeur juist dat het tegenhouden van zo'n export de handelsrelatie met Nederland kan schaden. De apparaten waar het om draait zijn zogeheten extreem ultraviolet (euv) machines. Ze kosten 120 miljoen euro per stuk en zijn essentieel om de komende jaren de meest geavanceerde chips te kunnen maken. ASML is de enige maker ter wereld van deze machines. * Vijftig jaar persconferenties minister-president. Op vrijdag 16 januari 1970 was het minister-president Piet de Jong (KVP, nu CDA) die na afloop van de ministerraad voor het eerst naar Nieuwspoort kwam om een persconferentie te geven voor de schrijvende pers. Na afloop stond hij de radio en tv te woord. Wat is er in vijftig jaar veranderd aan de traditie? We kijken terug, onder andere met premier Mark Rutte, die al bijna 280 vrijdagse persconferenties heeft gegeven.