Het Klokhuis

Nederland, kaasland

Ma 8 okt 20:00

NTR • 2 min

Nederlanders zijn gek op kaas. En we zijn ook erg goed in het maken ervan. Daarom worden kaasboeren vanaf de 19e eeuw kaaskoppen genoemd. Maar eigenlijk is een kaaskop een mal voor ronde kazen!

En uw gastvrouw van vandaag is Janouk Kelderman. Hallo, daar zijn we weer met een nieuwe Waarom? Daarom. Vragen die in een minuut zijn te beantwoorden, uit te leggen of op te lossen. En de vraag van vandaag is: waarom worden Nederlanders kaaskoppen genoemd? Italianen en Fransen eten toch ook heel graag kaas? Omdat Nederland een echt kaasland is. We doen overal kaas doorheen en kaas is nog steeds een hoofdbestanddeel van de Nederlandse maaltijd. Maar wist je dat ze aardewerken potjes, zoiets als dit, met gaatjes gevonden hebben uit 800 voor Christus waarmee kaas gemaakt werd? Maar die zag er toen wel heel anders uit. Het leek meer een soort hüttenkäse. In de 12e eeuw ontdekten ze hoe ze harde kaas konden maken. Op oude schilderijen kun je heel goed zien hoe die eruitzagen, eigenlijk een beetje zoals nu. In de Middeleeuwen werd er erg veel gevast. Dan mag je in bepaalde perioden niet of weinig eten en toen de kerk in 1491 zei dat je tijdens het vasten wel kaas mocht eten werd kaas binnen no time superpopulair. Kaas was ook makkelijk te krijgen. Iedereen die een koe had die melk gaf, kon kaas maken en in de 17e en 18e eeuw gingen Nederlanders hun kazen ook in het buitenland verkopen en ze verkochten veel meer dan koopvaarders uit andere landen. En dat kwam waarschijnlijk doordat onze kaas stevig en dus langer houdbaar was en daardoor ook makkelijk te vervoeren. Ja, dat is natuurlijk heel wat anders dan zo'n zacht gesmolten camembertkaasje. En juist omdat Nederlanders zo veel kaas verhandelden, werden ze door de andere koopvaarders eerst kaasboeren genoemd en dat veranderde in de 19e eeuw in het scheldwoord kaaskoppen. Oké. Maar wat is dan precies een kaaskop? Een kaaskop is een soort mal waar de typische Nederlandse ronde kazen mee werden geperst. Weet je dat ook weer. Tot de volgende Waarom? Daarom!

klokhuis 2018 Het Klokhuis >