Het Klokhuis

Van mist tot cumulonimbus

Wo 27 nov 17:20

NTR • 4 min

Wolken zijn eigenlijk gewoon waterdruppeltjes. Als water verdampt en opstijgt, vormen de druppeltjes wolken hoog in de lucht en blijven ze zweven. Er zijn verschillende wolkensoorten, zoals de bloemkoolwolk. Ook mist is een wolk.

Er zijn allerlei verschillende wolkenfamilies en die families zeggen iets over het weer dat er op dit moment is of het weer dat je kunt verwachten. Toch? Ja, inderdaad. Dit is Pier Siebesma en hij is wolkenprofessor. Wij zetten een paar van die families voor je op een rijtje. Wat zijn wolken precies? Eigenlijk is het gewoon water in de lucht. Alleen ziet het er wel heel anders uit als een glas water op tafel. Dat heeft te maken met het feit dat wolken eigenlijk uit hele kleine waterdruppeltjes bestaan. Kleine druppels, zo klein als een haar eigenlijk, daarom blijven ze ook zweven in de lucht, omdat ze heel licht zijn. Het licht dat erop valt, dat wordt eigenlijk weerkaatst door al die kleine druppeltjes. Maar hoe komt het water nou in de lucht? De zon schijnt op de grond, die wordt warm en dus de plassen, die plassen verdampen eigenlijk ook. Zo komt er waterdamp in de lucht. En warme lucht gaat stijgen. Maar als het omhoog gaat, wordt het ook steeds kouder. Op een gegeven moment wordt die warme vochtige lucht steeds kouder. Op een gegeven moment wordt die lucht zo koud dat die waterdamp weer waterdruppeltjes gaat vormen. En dan zien we de waterdamp terug als wolken. Wat een prachtige druppels. Je hebt dus allemaal verschillende soorten wolken, wel honderd of meer. Maar hoe hou je die dan uit elkaar? Daarom hebben we tien verschillende families bedacht, die zijn ingedeeld op vorm: cirrus, windvormig, stratus, vlakvormig, of bloemkoolachtig zoals de cumuluswolken. Je kunt ze ook indelen op hoogte, je hebt hoge bewolking, hoger dan 7 kilometer. Je hebt middelbare bewolking, ongeveer tussen de 2 en de 7 kilometer, en je hebt lage bewolking, lager dan 2 kilometer. Daarnaast heb je natuurlijk ook nog een wolkensoort die zich niets aantrekt van al die hoogtes, dat is de cumulonimbus. Die begint op 1 kilometer en die kan wel doorstijgen tot wel vijftien kilometer. Dit is een voorbeeld van lage bewolking. Dit zijn cumuluswolken, lage bloemkoolachtige wolken. We noemen ze ook wel stapelwolken. Ze komen heel vaak in Nederland voor, een prachtig gezicht. Dit is dus een voorbeeld van hele hoge bewolking. Dat kun je zien, want de zon schijnt er nog een beetje doorheen. Je ziet ook een halo, zie je? Dat komt eigenlijk omdat het uit ijsdeeltjes bestaat. Dan moet het wel hoge bewolking zijn. Ja, want daar is het heel erg koud. Precies. Deze is een beetje saai... Als ik mijn raam opendoe en het ziet er zo uit dan word ik een beetje verdrietig. Dan wil jij meteen weer naar bed, neem ik aan. Dit is echt wat we heel vaak in Nederland zien, echt zo'n egaal wolkendek waar je niks doorheen ziet. Dat noemen we stratus. Dat is een voorbeeld van lage bewolking. Dit is gewoon mist? Dit is gewoon mist. Is dat ook een wolk? Eigenlijk wel. Mist is eigenlijk die saaie stratus die je zag, maar dan zo laag dat 'ie de grond raakt.

klokhuis 2018 Het Klokhuis >